Jochanan Huyser is psychiater en sinds twee jaar Directeur Behandelzaken van Arkin, een fusieorganisatie die ontstond na het samengaan van Jellinek en Mentrum (2007) en AMC de Meren (2008) en die zijn werkgebied heeft in Amsterdam en de Gooi- en Vechtstreek. Arkin biedt ‘preventie, behandeling, rehabilitatie, reïntegratie en zorg aan mensen met psychiatrische en ernstige psychische problemen, verslavingsproblemen en/of daaraan gerelateerde risicovolle levensstijlen’ en doet dat via negen ‘servicemerken’: Mentrum, Jellinek, PuntP, Inforsa, Novarum, Spoedeisende Psychiatrie, Roads, NPI en Psydon. Jochanan Huyser is al tientallen jaren actief binnen de psychiatrie. Hij heeft onderzoek gedaan, was vormgever van een depressiekliniek en is betrokken geweest bij een aantal doorbraakprojecten rond depressie. Zijn favoriete onderwerp is de ontwikkeling van nieuwe, innovatieve zorgprogramma’s. Jochanan Huyser kon niet in Atlanta aanwezig zijn maar was graag bereid om tijdens de ‘terugkomochtend’ op 30 maart in het Park Plaza Hotel te vertellen over zijn visie op e-health en zijn ervaring met MyHealth Online.
Jochanan Huyser streeft naar verbetering van de zorg op verschillende niveaus. In de eerste plaats ‘door te zoeken naar manieren om alle kennis over effectieve en niet-effectieve behandelingen te implementeren’. Maar verbetering van de zorg hangt wat hem betreft ook samen met een grotere controle van de cliënt in het hele zorgproces.
Hij is er bovendien van overtuigd dat verdere doelgroepsegmentatie een gunstig effect kan hebben op de kwaliteit van de zorg. Het DSM heeft wat dat betreft natuurlijk al het nodige bewerkstelligd. Er is gelukkig een hoop veranderd sinds de tijd dat hij zijn co-schappen liep en hem door de dienstdoende psychiater werd voorgehouden: ‘Ach DSM, daar doe ik niks mee. Er zijn maar twee stoornissen: dementie en depressie!’. Maar segmentatie op grond van stoornis is niet genoeg, Huyser wil ook kunnen differentiëren naar de mate van zorg: ‘wat kunnen cliënten allemaal zelfstandig en waar is de inzet van professionals noodzakelijk?’
MyHealth Online
Tegelijkertijd vroeg Huyser zich af hoe ICT in dit hele proces effectief zou kunnen worden ingezet. In hoeverre zou ICT de problemen die de gewenste verbeteringen met zich meebrachten, kunnen oplossen en tegelijk de bijbehorende processen makkelijker kunnen maken?
En toen was daar ineens MyHealth Online. ‘Dit is misschien wel dé mogelijkheid’, dacht Huyser, ‘om de zorg zodanig te veranderen dat de controle meer bij de cliënt komt te liggen. De tijd is rijp voor client-empowerment. Met MyHealth Online kunnen we de cliënt meer grip geven op de zorg en hem veel meer dan nu partner laten zijn in de behandeling.’ Hij trekt de vergelijking met diabetes: ‘Sommige patiënten gaan voortdurend naar hun arts om hun bloedsuiker te laten prikken, terwijl anderen zelfstandig hun uitslagen opsturen en hun arts misschien maar eens per jaar zien. Zo zou het ook bij ons kunnen gaan.’
Meer verantwoordelijkheid bij de cliënt neerleggen
MyHealth Online rust op drie pijlers: Selfservice, bestaande uit eenvoudige handelingen die cliënten heel gemakkelijk zelf kunnen doen; Selfmanagement, waarmee cliënten zelf sturing geven aan hun behandeling, bijvoorbeeld door zelf hun intake te doen en zelf hun afspraken te regelen; en Co-productie, waarbij cliënten in de behandeling zelf een belangrijker aandeel krijgen.
Huyser omarmt met name de co-productie. Hij is ervan overtuigd dat daardoor de effectiviteit van de behandeling toeneemt: ‘Ik geloof dat als de verantwoordelijkheid voor de continuïteit van de behandeling wat meer bij de cliënt zou komen te liggen, dat een enorm positief effect zou hebben. Ik heb veel gedaan rond depressie. Een belangrijke consequentie van depressies is dat mensen zich heel erg terugtrekken en het initiatief aan anderen laten. Wij willen die verantwoordelijkheid in kleine stapjes bij de cliënt terugleggen. Dat is volgens mij essentieel in de behandeling. MyHealth Online kan daarin een belangrijke rol vervullen.’
‘
Aardappelvormige vrouw’
Arkin ging een partnership aan met de leverancier van MyHealth Online, PinkRoccade Healthcare. Dat resulteerde in een stapsgewijze implementatie van deze e-health oplossing, die overigens nog steeds gaande is. Huyser: ‘Na veel interne discussies over de techniek en hoe we het allemaal zouden doen, zijn we begonnen bij JellinekMentrum Gooi- & Vechtstreek in Hilversum, een kleinere locatie met allemaal enthousiaste jonge behandelaren. Met de bedoeling om de zaak van daaruit over onze hele organisatie uit te rollen.’
Geïmplementeerd werden de onderdelen Online Afspraak (verwijzing, afspraken maken / verzetten en SMS herinnering), Online Dossier (inzage en het uitwisselen / toevoegen van informatie), Online Behandelen en DigiD.
‘We hebben de medewerkers grondig voorbereid’, zegt Huyser, ‘met name over hoe je dingen nou precies in het Online Dossier zet. Wat daarin staat, moet wel begrijpelijk zijn voor de cliënten. Bovendien moet het hout snijden. Ik ben in een dossier ooit eens de typering “een aardappelvormige vrouw” tegengekomen. Wat levert dat nou aan zinnige informatie op, dacht ik, en stel je eens voor dat dat dossier open zou zijn geweest!’
Eerste GGZ-organisatie met operationele e-health oplossing
Vorig jaar is de op MyHealth Online geënte website van JellinekMentrum Gooi- & Vechtstreek de ether ingegaan. Omdat Arkin daarmee de eerste Nederlandse GGZ-organisatie was met een operationele e-health oplossing, leverde dat flink wat publiciteit op.
Dan rijst natuurlijk de vraag: wat zijn de resultaten van die eerste implementatie? Huyser: ‘Ik ben zelf erg enthousiast en overtuigd van de potentie van MyHealth Online. Uit de allereerste resultaten is duidelijk geworden dat Myhealth Online meer moet zijn dan een digitale versie van wat er allemaal al op papier staat. ‘MyHealth Online’, vindt Huyser, ‘zal zijn waarde het best bewijzen op het moment dat het extra functionaliteit oplevert voor het behandelproces. Dat zien we nu bijvoorbeeld al bij het vastleggen van het beloop van de behandeling. Cliënt en behandelaar bespreken samen wat die laatste over dat beloop gaat opschrijven. Dat alleen al heeft een gunstig effect op de effectiviteit van de behandeling.’
Focus op extra functionaliteit voor de behandeling
Huyser concludeert dan ook dat de focus bij de verdere ontwikkeling van MyHealth Online op extra functionaliteit voor de behandeling moet liggen. Het is best mogelijk om de resultaten binnen de GGZ te kwantificeren.
Wat het er niet makkelijker op maakt, is de weerstand die dit soort veranderingen oproept bij de behandelaars. ‘Ik dacht altijd dat iedereen het wel zou omarmen, maar het blijkt dat je nogal wat misverstanden en vooroordelen uit de weg moet ruimen voordat we zijn waar we willen zijn. Angst voor verandering is inherent aan de zorg, maar meteen ook onze grootste uitdaging.’
Als hem tot slot gevraagd wordt waar hij over drie, vier jaar denkt te staan, antwoordt hij: ‘Ik ga ervan uit dat we tegen die tijd zo’n 40% van de face-to-face contacten hebben omgezet naar screen-to-screen!’
April 2010